biobased

Cellulose is een polysacharide die door nagenoeg alle planten wordt gemaakt (vooral bomen). De stof zit in veel natuurlijke vezels. Hout bestaat voor een groot deel uit cellulose, maar bevat ook andere stoffen als lignine en hemicellulose. Katoen en watten zijn nagenoeg zuivere cellulose. Cellulose is ook een van de stoffen die zich bevindt in de celwand van planten. Cellulose is slechts een van de polymeren die kunnen worden gemaakt van glucose; andere zijn bijvoorbeeld zetmeel en glycogeen. ( bron wikipedia ) 

Cellulose is het meest voorkomende natuurlijke polymeer. 

Biobased is en steeds vaker terugkerende term. Naast het streven om veeteelt en landbouw- weer- op biologische leest te schoeien, is het streven om ook de bouw en de productie van goederen weer te baseren op het gebruik van natuurlijke grondstoffen. Die worden nu aangeduid met de term ‘biobased’ , in lijn met producten in de voedselindustrie die ‘biologisch’  zijn.  Naast het terugdringen van het gebruik van fossiele brandstoffen , zoals voorgesteld in de energietransitie ( de kantelklok ) zal dit uiteindelijk moeten leiden tot de duurzame economie van de toekomst.

Tot ongeveer de vijftiger jaren van de vorige eeuw, toen de chemische industrie nog in opkomst was, werd alle kleding gemaakt uit de natuurlijke grondstoffen: katoen, vlas ( linnen ), wol, zijde, melk(caseïne) ,hennep en cellulose.  Die kleding was niet alleen duurzaam omdat ze van deze grondstoffen was vervaardigd, maar ook omdat ze veel langer meeging dan moderne kleding. ( en bovendien veel comfortabeler was )  Nu wordt het straatbeeld gevuld met voor het grootste deel mensen die gekleed gaan in kleding van synthetische garens gemaakt of zelfs gerecyclede petflessen.   In elke ooghoek ontwaren we wel een overheids dienaar, official of werkmens in synthetisch gifgroen, geel of oranje. : moderne bedrijfskleding die oa de oerdegelijke en esthetische Manchester kleding verving.  Wollen, katoenen en linnen kleding wordt alleen nog gedragen door de happy few, die het kan betalen.  Omdát synthetische stoffen zo veel goedkoper geproduceerd konden worden, toen de chemische industrie in de vijftiger jaren die op de markt bracht.  Niet alleen overigens omdat ze veel goedkoper waren, maar ook omdat het gebruiksgemak groot was. (wassen strijken )

Vóordat de synthetische stoffen hun intrede deden, was cellulose – zie hierboven – ongeveer de belangrijkste basis grondstof voor heel veel processen en materialen. In het geval van garens voor de fabricage van kleding was dat ‘ rayon ‘, ofwel kunstzijde dat een goede vervanger was voor echte zijde. ( ENKA )

Het werd verkregen door hout te versnipperen in machines, waarna het werd gescheiden in cellulose en lignine.  Met ingewikkelde en energieverslindende processen werden daaruit heel verschillende andere grondstoffen en materialen gehaald. ( derivaten )  Naast de kunstzijde – Rayon – is celluloid- het eerste ‘bioplastic’  daarvan een van de bekendste.

Regelmatig lezen we nu ronkende aankondigingen van de chemische industrie dat ze een afbreekbaar ‘bioplastic’ hebben ontwikkeld, maar die bestonden juist tóen. Om de simpele reden dat er nog geen synthetische plastics bestonden.  Die zouden daarna echter een snelle opmars gaan maken en nu verwerkt in vrijwel elk product.

Echt bio-based bouwen wordt geassocieerd met  ‘bouwen met stro ‘, maar vooral wordt de term gebruikt omdat het hip is.  Bouwen met stro komt nergens in de bouwhistorie voor. Logisch, want stro was een belangrijke grondstof voor de boer om de mest mee te mengen en later voor de productie van strokarton.  Dát was nog eens een waarachtig ‘biobased’ product, waar modern karton niet aan kan tippen met al zijn toevoegingen van lijm- en kunststoffen (plastics).  De miljarden dozen die daarvan worden gemaakt en waarin onze bestellingen worden verstuurd over de wereld, zullen voor een groot gedeelte op de afvalberg verdwijnen of worden verbrand en daarbij ,in de zomer, veelal nutteloze warmte produceren.

Het toppunt van ‘biobased bouwen’ is de bouw van wolkenkrabbers. Misschien dat architecten toch beter andere materialen dan biobased kunnen toepassen om hun duurzame ontwerpen in uit te voeren.  Dan hebben de bossen in ieder geval al weer een grotere kans te overleven, nu ze ook al worden opgestookt in centrales en gekapt om plaats te maken voor plantages om ‘biodiesel’ te produceren.

“ natuur-‘     steen .